NIEUWETIJDSKINDEREN ???? Of kinderen met ADHD, PDDNOS of aanverwante stoornissen???

Een vraag die moeilijk te beantwoorden is, omdat het kinderen betreft die moeilijk te diagnosticeren zijn. Er zijn zoveel gradaties!
In ieder geval zijn het allemaal termen die aangeven, dat kinderen met een dergelijke “diagnose” anders zijn dan andere kinderen.

Wat belangrijk is, is te bezien op welke wijze men met deze kinderen omgaat.

In de reguliere geneeskunde wordt, naast therapie, al snel naar medicatie gegrepen. Medicatie, die nare bijwerkingen ten gevolge kan hebben.

Hieronder wil ik graag pleiten voor een zo breed mogelijke visie, omdat veel kinderen via deze benadering, zichzelf zonder medicatie erg goed kunnen ontwikkelen:

PDD NOS, ADHD.

Er wordt veel over geschreven, er wordt veel onderzoek gedaan, maar een echt duidelijk beeld van wat beide stoornissen inhouden, is moeilijk te geven, omdat het om niet duidelijk omschrijfbare aandoeningen gaat.

Om te beginnen met PDD-NOS: PDD-NOS wordt aangeduid als een restcategorie van autisme. Er zijn kenmerken van autisme maar niet genoeg om zo genoemd te worden.

De afkorting staat voor Pervasive Development Disorder Not Otherwise Specified, of in het Nederlands: een pervasieve ontwikkelingsstoornis niet anderszins omschreven.

Pervasief wil zeggen: diep doordringend. Het gaat hier om een contactstoornis die diep in het totale ontwikkelingsverloop doordringt. Dat wil niet zeggen dat deze kinderen geen contact aangaan of geen gevoel hebben, maar dat hun contacten en gevoelens anders verlopen dan gemiddeld. 

· Zo zijn sommige kinderen zeer in zichzelf gekeerd en maken hierdoor moeilijk contact, vooral als het contact met meerdere mensen tegelijk betreft. 

· Andere praten juist heel veel en proberen soms zelfs op claimende wijze contact te maken. Toch lukt het hen ook dan niet, om een échte verbinding te maken. 

· Kinderen met PDD-NOS hebben er moeite mee om bij hun eigen gevoel te komen. Ze kunnen hun emoties moeilijk voelen en uiten en hebben dan ook veel moeite met het herkennen van emoties bij anderen.

· Geven en nemen in samenspel is moeilijk voor hen. 

· Vaak vertonen ze onhandig en angstig gedrag in sociale situaties 

· Ze hebben weinig behoefte aan knuffelen of aanraken. 

· Ze hebben moeite met het gebruik maken en begrijpen van nonverbale signalen zoals oogcontact, gelaatsexpressie en lichaamshouding. 

· Ze hebben veel moeite met plotselinge veranderingen of nieuwe dingen. 

· Ze kunnen hierdoor angstig of driftig worden of volledig blokkeren. 

·  Ze houden vaak fanatiek vast aan bepaalde routines of rituelen
en kunnen strenge of dwangmatige gedragspatronen ontwikkelen 

·  Vaak tonen ze beperkte interessegebieden en/of interesses die niet aansluiten bij leeftijdsgenoten. 

· Ze kunnen overgevoelig zijn voor bepaalde zintuiglijke prikkels en heel ongevoelig voor andere.
Zo kan een kind heel erg schrikken van het geluid van een stofzuiger, maar niets voelen van een pijnlijke injectie of te heet badwater. 

·  Taal wordt meestal heel letterlijk opgenomen. Dubbelzinnige grapjes of opmerkingen begrijpen ze niet. 

· Op fysiek gebied vertonen ze vaak motorische problemen met betrekking tot coördinatie. Ze maken dan onhandige, stijve bewegingen. 

·  Ze hebben een erg goed geheugen en zijn goed in het oppikken van details. Zo zullen ze het bijvoorbeeld snel opmerken als iemand iets nieuws aanheeft, of net bij de kapper is geweest.
Ze zijn ook gevaarlijk goed in spelletjes als memory. 

· Door het oppikken van die vele details is plannen voor hen vaak weer erg moeilijk, omdat het hen aan overzicht ontbreekt. 

Het is een breed gebied en de verschillen in ernst tussen kinderen met deze diagnose, kunnen heel groot zijn.

Er kan ook sprake zijn van bijkomende problemen, zoals ADHD, het syndroom van Gilles de la Tourette (GTS), angststoornissen, dwangstoornissen en depressies.

De oorzaak is niet duidelijk. Men vermoedt dat het gaat om een stoornis in de ontwikkeling van de hersenen, die gevolgen heeft voor het verwerken van informatie. Mogelijke oorzaak is een absoluut of relatief tekort aan de neurotransmitter serotonine.

Methylfenidaat, het hoofdmiddel van medicaties als Concerta en Ritalin, heeft invloed op de aanmaak van serotonine, vandaar dat deze vaak worden voorgeschreven.

ADHD staat voor Attention Deficit Hyperactivity Disorder .in het Nederlands:  aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit.

Aandachtstekortstoornis betekent níet dat iemand te weinig aandacht krijgt, maar dat iemand zelf te weinig aandacht, te weinig concentratie, kan ópbrengen.

Vaak hebben ADHD kinderen een of meerdere bijkomende stoornissen, zoals depressie, een angst- of dwangstoornis of leerproblemen als dyslexie en vertonen opstandig en agressief gedrag. 
Voor een deel komen hun symptomen overeen met die van PDD-NOS.

Bij  ADHD gaat het o.a. wsch. om een tekort aan de neurotransmitters dopamine en noradrenaline.

Dit zijn overdrachtsstoffen die een belangrijke rol spelen in dat deel van de hersenen, dat de remming van de 'motor' regelt. Ook kan een verminderde bloedtoevoer naar de frontale delen van de hersenen oorzaak zijn. Hier zetelen onder meer de functies: het beheersen van emoties, de motivatie en het geheugen.

Methylfenidaat heeft ook invloed op de werking van dopamine en noradrenaline, zodat ook voor ADHD veelal Ritalin en Concerta gegeven wordt en Strattera, dat een andere werking heeft.

Kenmerken van ADHD-kinderen zijn:

Ze zijn vaak hyperactief en impulsief. Staan vaak op in de klas, rennen rond, klimmen overal op en hebben moeite om rustig te spelen

Ze praten aan een stuk door, gooien antwoorden eruit en kunnen niet op de beurt wachten. Ze hebben de neiging anderen te verstoren of te onderbreken

Ze bewegen onrustig met handen en voeten

Ze hebben veel problemen met hun concentratie, problemen met het opbrengen van aandacht en met het vasthouden hiervan, zodat het lijkt alsof ze niet luisteren.

 Ze hebben geen aandacht voor details en vermijden langdurige mentale inspanning.

Ze beginnen aan taken/karweitjes, maar maken ze niet af. Ze hebben geen goed overzicht, zodat ze moeilijkheden hebben met organiseren.

Ze zijn vergeetachtig en raken vaak dingen kwijt.

Ze raken snel afgeleid door prikkels van buitenaf.

Elaine Aron, de Amerikaanse onderzoekster, geeft als meest kenmerkende verschillen tussen hoogsensiviteit en ADHD aan, dat kinderen met ADHD veel vaker en in meer situaties hyperactief en ongeconcentreerd zijn.

Hoogsensitieve kinderen kunnen zich heel goed concentreren als ze geïnteresseerd zijn in iets. Belangrijk is dan, dat ze geen bijzondere prikkels ervaren en uitgerust zijn.

Een ander verschil is dat bij hoogsensitieve kinderen er meer bloed gaat naar de rechter hersenhelft terwijl bij kinderen met ADHD de bloedtoevoer naar de linker hersenhelft groter is. Dit duidt bij de hoogsensitieve kinderen op een grotere activiteit van de rechterkant en bij ADHD-ers van de linkerkant. De linker hersenhelft is nuchter en wil feiten, de rechter kan fantaseren en is creatief. De rechter hersenhelft speelt waarschijnlijk een belangrijke rol in zaken als intuïtie, inspiratie, helderziendheid en andere paranormale vermogens.

Het belangrijkste verschil met PDD-NOS is dat hoogsensitieve kinderen zich verantwoordelijk voelen voor mensen, dieren en de natuur.

Dat ze betrokken zijn bij de wereld om hen heen en sterk geneigd om te communiceren. Daarnaast kunnen ze zich goed inleven in de emoties van anderen. Ook de verschillen in gezichtsuitdrukkingen en lichaamstaal, die mensen kunnen laten zien, worden door hen goed opgemerkt en begrepen.
Een kind met PDD-NOS is daarentegen niet of veel minder sterk gericht op de wereld om zich heen. Het heeft er veel moeite mee om de emotionele uitingen van andere mensen juist te interpreteren en met hen te communiceren.

Volgens de gegevens die ik heb kunnen achterhalen, komen ADHD en PDDNOS ten opzichte van hoogsensitiviteit,minder vaak voor.
3 à 5% van de kinderen heeft ADHD en een ½ % PDDNOS, terwijl 15 à 20% hoogsensitief is.

Overeenkomsten dus, maar ook verschillen.

OMGAAN MET “NIEUWETIJDSKINDEREN”
 
Het omgaan met nieuwetijdskinderen vergt enige aanpassing van de omgeving en is van groot belang.

Alle kinderen, maar vooral nieuwetijdskinderen, hebben veel behoefte aan een respectvolle houding van de volwassenen.
Belangrijk is, hen de tijd te gunnen om dingen te verwerken en niet teveel van hen eisen. Ze moeten zich veilig voelen.
 Het zijn hele mooie, spontane kinderen, sociaal, invoelend, meevoelend, creatief en intelligent. Kinderen  die veel aandacht kunnen opbrengen voor dingen waar ze in geïnteresseerd zijn en die hun interesses met anderen willen delen…..als ze zichzelf maar kunnen zijn.

Een zo prikkelarm mogelijke omgeving met aandacht, rust en respect is dus heel belangrijk.

Nieuwetijdskinderen  hebben veel moeite met het aanvaarden van autoritair gezag.
Bevelen zijn voor deze kinderen heel moeilijk aanvaardbaar en hebben bovendien geen effect.
Straf geven heeft ook weinig zin, doordat de extra stress die dit oplevert, kan zorgen voor overprikkeling, met alle gevolgen van dien.

Als hun omgeving te stressvol is, of wanneer ze vaak met stemverheffing worden terecht gewezen, kunnen ze angstig worden of geblokkeerd raken en zich terugtrekken in zichzelf, óf… juist heel druk, boos en driftig reageren.  

Als de kinderen eenmaal in een overprikkelde toestand zijn, is het over het algemeen moeilijk om tot hen door te dringen. Het beste is dan hen wat tijd te gunnen en later, als ze weer rustig zijn, op het gebeurde terug te komen. Vaak helpt het als je ze een poosje stevig vast houdt als troost.

Als het kind weer rustig is kun je er over praten. Het is vooral heel belangrijk dingen goed uit te leggen. Als ze iets begrijpen, zullen ze mee willen werken om samen op zoek te gaan naar een oplossing.
Soms kan het goed helpen te  onderhandelen over bepaalde zaken en als het mogelijk is, keuzemogelijkheden te bieden. 

Het is overigens niet zo dat je geen kritiek mag geven, want ook zij moeten leren hiermee om te gaan.
Wel is het heel belangrijk de kritiek op een opbouwende manier te brengen en hen zoveel mogelijk in positieve zin te stimuleren.
Vaak is hun gevoel van eigenwaarde aangetast en op deze manier geef je hen een stuk zelfvertrouwen mee.

Het is aan te bevelen zoveel mogelijk aandacht te besteden aan die dingen waar ze goed in zijn en die dingen die minder goed gaan, te relativeren.

Overigens is het belangrijk er rekening mee te houden dat deze kinderen onder druk veel minder goed presteren dan anders.
Sommige testen kunnen daardoor een verkeerde uitkomst krijgen.

Een cliënte van mij kreeg na een ellenlange test te horen dat haar I.Q.  ver beneden peil is, terwijl ik haar ken als een vrouw met normale intelligentie.
Vaak presteren ze het beste als ze alleen zijn of op zijn minst in een vertrouwde omgeving, waar ze hun eigen gang kunnen gaan.

Eigen-wijsheid

Hun innerlijke wijsheid en intuïtie kunnen ervaren worden als eigenwijs, ouwelijk of brutaal. Het is niet hun bedoeling. Als dit zo overkomt, is dat eigenlijk de filter van de volwassene. Het kind is zichzelf en heeft zijn eigen-wijsheid.

Concentratie

 Hoe móeilijk ze zich ook kunnen concentreren als ze overprikkeld zijn, des te geconcentreerder kunnen ze zijn in een heel rustige situatie. Soms gaan ze zó helemaal op in hun eigen wereld, dat het moeilijk is hun aandacht te trekken.
Ze horen je dan wel, maar het dringt niet tot hen door. Benader  hen in zo’n geval op een rustige manier en laat hen niet schrikken, want dan kan hun reactie héél heftig zijn. 

Tijdloosheid

Hun tijdloosheid is in de praktijk vaak heel lastig omdat zij afspraken moeilijk nakomen en kan het geduld van de omgeving flink op de proef stellen. Toch is het belangrijk daar rustig mee om te gaan. Wel mag het kind gewezen worden op de realiteit van sociale tijdsafspraken en het belang ervan zich hieraan aan te passen. Het geven van structuur en het kind helpen hiermee te leren omgaan, is dan ook heel belangrijk.

DUBBEL
 
Het verhaal is dubbel.  Aan de ene kant hebben we te maken met kinderen met bijzondere gaven en soms volwassen reacties, aan de andere kant met kinderen die door hun hooggevoeligheid snel uit evenwicht raken en daardoor moeilijk kunnen zijn in de omgang.
 Zowel het kind als de omgeving moeten hiermee leren om te gaan.

Het kwetsbare naakte slakje moet de gelegenheid krijgen zijn huisje te bouwen  en heeft volwassenen hierbij nodig om dit te leren.
Bijzonder is dat volwassenen ook veel van deze kinderen kunnen leren.

Het gevaar bestaat dat het kind het gevoel kan krijgen beter en bijzonderder te zijn dan andere kinderen, of dat het verwachtingspatroon van de ouders te hoog gesteld wordt, wanneer zij beseffen dat ze een bijzonder kind hebben. Daar moet wel voor worden opgepast, want dat is voor niemand goed.

Richting ouders wil ik nog aangeven hoe belangrijk het voor hen is om een bepaalde houding van de kinderen niet teveel op henzelf te betrekken. Als kinderen zich bijvoorbeeld terug trekken in zichzelf en niet gezellig en sociaal willen zijn, heeft dat alles te maken met het ontvluchten van de overprikkelende omgeving en niets met een asociale of onopgevoede houding.

THERAPEUTISCHE MOGELIJKHEDEN:

Alles bij elkaar kun je er van uitgaan dat, zolang alles goed gaat en het kind goed in zijn of haar vel zit, er niets aan de hand is.

Als er wel sprake is van duidelijke problemen, kan je hier aandacht aan besteden in de vorm van goede begeleiding en eventueel therapie.

Voor deze kinderen is het heel erg belangrijk, dat ze goed geaard door het leven gaan. Dit doen ze door veel te wandelen of in de tuin te werken, of lekker met klei bezig te zijn.  En er  zijn ook  bepaalde oefeningen die hen daar goed bij kunnen helpen.
 Als ze goed gegrond zijn, zijn ze namelijk minder snel overprikkeld, zitten beter in hun vel en zijn zelfverzekerder.  Hun hoofd wordt dan automatisch rustiger.

Het kind zal dan gemakkelijker contact met leeftijdsgenootjes maken en minder snel afhaken bij het sociale gebeuren.

De therapie kan bestaan uit gedragstherapie, maar alternatieve, holistische therapie is voor dergelijke kinderen zeker aan te bevelen, omdat hun eigen belevingswereld holistisch is.

Zij leven immers vanuit de gedachte dat alles één is.

Als dit door therapeuten wordt gedaan waar ze zich thuis voelen, kunnen er in relatief korte tijd goede resultaten worden behaald.

Ik heb de ervaring dat in mijn praktijk vaak eerst één van de ouders zelf in therapie komt. Vaak zitten ze met de handen in het haar,  zoals in het voorbeeld van Annelies.
Bij kleine kinderen kan het dan een goede methode zijn deze via de ouder te behandelen, als dat mogelijk is.

Zijn de kinderen iets ouder, dan is het heel fijn met henzelf te kunnen werken. Ik werk veel met visualisaties en zij zijn daar keien in. Ze denken immers al in beelden!!!

Voorbeeld Donald, 10 jaar

Voorbeeld Tim, 6 jaar

Spiritualiteit

Bij angsten die voortkomen uit spiritualiteit, is het heel belangrijk er op in te gaan als iets natuurlijks, iets wat bij hen hoort. Mochten de kinderen dingen ervaren die hen angstig maken, dan is het heel goed mogelijk hen te helpen zichzelf hiertegen te beschermen.

Alhoewel ik denk dat de beste bescherming innerlijke kracht is, die via therapie en goede begeleiding is op te bouwen, is het tevens van belang hen te leren, hoe ze zichzelf goed af kunnen schermen tegen buitenzintuiglijke waarnemingen, te veel indrukken van buitenaf en goed te kunnen onderscheiden welke emoties en energieën van henzelf zijn en welke van anderen.

Of het nu ADHD betreft, PDD-NOS of nieuwetijdskinderen, het is duidelijk dat er nogal wat gradaties zijn in de ernst van de problemen.

Omdat er zoveel verschillende symptomen zijn, zoveel overeenkomsten en verschillen en ieder kind weer anders is, is het niet eenvoudig een goede diagnose te stellen of conclusie te trekken. Daarom raad ik aan in gevallen waarin  ADHD en/of PDD-NOS of een aanverwante stoornis, wordt vastgesteld en de omgeving twijfelt eraan of dit klopt, of wil liever niet dat het kind medicatie slikt, te checken of het kind wellicht een nieuwetijdskind is.
Immers, geen medicatie zonder bijwerkingen en bovendien werken de medicijnen symptoomonderdrukkend en niet helend. Bij hooggevoelige kinderen kan medicatie zelfs averechts werken.

Bovendien blijken nieuwetijdskinderen in de meeste gevallen goed in staat zichzelf te helen, al dan niet met behulp van therapie.

Ik heb in dit verhaal de nadruk gelegd op de kinderen, maar de kans is groot dat veel volwassenen zich in deze kenmerken ook herkennen.

Logisch, omdat hoogsensitiviteit een eigenschap is, die raak je niet kwijt. Ik kom in mijn praktijk dan ook veel oudere nieuwetijdskinderen tegen.

Het bijzondere hierbij is, dat de oudere nieuwetijdskinderen meestal druk bezig zijn met hun bewustwordingsproces en hiervoor cursussen volgen en boeken lezen, terwijl de kinderen al bewust worden geboren maar hiermee moeten zien te dealen in een wereld, die dat nog worden moet …

Terug